Zonguldak Merkez Kentsel Dönüşüm Rehberi 2026
EkstremGüncelleme: · Kentsel Dönüşüm Hub
Merkez Kentsel Dönüşüm: Öne Çıkanlar
- Zonguldak Merkez kentsel dönüşüm risk durumu: Ekstrem (Maden Çökmeleri/Tasman, Heyelan ve Korozyon)
- Dönüşümde öncelikli mahalleler: Mithatpaşa, Terakki, Bahçelievler, İncivez, Tepebaşı.
- Öne çıkan yerel sorun: Tasman (Zemin Çökmesi): Terk edilmiş maden galerilerinin tavanlarının göçmesi sonucu yüzeydeki binaların temellerinin boşalması ve binaların yarılması.
- Önerilen çözüm: Tasman Haritalaması ve Yapı Yasağı: Şehrin altındaki maden haritalarının güncellenerek riskli bölgelerin kesinlikle yapılaşmaya kapatılıp tahliye edilmesi.
Ekstrem (Maden Çökmeleri/Tasman, Heyelan ve Korozyon)
Binanız için ücretsiz mimari danışmanlık
İlk görüşme ücretsiz · En geç 1 iş günü içinde dönüş
Merkez Kentsel Dönüşüm Süreci Nasıl İlerliyor?
Zonguldak Merkez, dik dağlar ile deniz arasına sıkışmış, genişlemeye yeri olmayan bir ilçedir. Mithatpaşa, Terakki ve Tepebaşı gibi mahallelerin altı tamamen eski kömür üretim galerileriyle doludur. Bu bölgelerde oturan vatandaşlar, evlerinin duvarlarında aniden derin V şeklinde çatlaklar oluştuğunu, kapıların kapanmadığını (zemin oturması/tasman belirtisi) sıkça yaşar. Bu bölgelerde 'Yerinde Dönüşüm' yapmak (eski binayı yıkıp aynı yere yenisini yapmak) intihardır ve çoğu zaman imar izni verilmez (Tasman alanları yapılaşmaya kapatılır). Yeni bina yapılacaksa dahi, zemindeki çökme anında binanın bütün kalmasını sağlayacak devasa 'Çelik Kafes Sistemler' veya 'Ağır Radye Jeneral Temeller' yapılması şarttır. İncivez gibi üniversite öğrencilerinin yoğun yaşadığı, rantın yüksek olduğu mahallelerde ise kentsel dönüşüm, dik yamaçlara yapılan devasa istinat (iksa) duvarları maliyetleriyle boğuşur. Eski bir binayı yıkarken yandaki binanın kaymaması için milyonlarca liralık çelik ankrajlı perde beton yapılması zorunludur. Zonguldak'taki en akılcı çözüm, Riskli Alan ilan edilen (tasman ve heyelanlı) çöküntü bölgelerinin tamamen yeşil alana çevrilmesi ve halkın sağlam kayalık zeminlerde inşa edilen TOKİ rezerv konutlarına taşınmasıdır.
Merkez Kentsel Dönüşüme Giren Mahalleler
⚠️ Kentsel Dönüşümde Yerel Sorunlar Neler?
- Tasman (Zemin Çökmesi): Terk edilmiş maden galerilerinin tavanlarının göçmesi sonucu yüzeydeki binaların temellerinin boşalması ve binaların yarılması.
- Aşırı Eğim ve İksa Kabusu: %60 yamaçlarda bina yenilemek için açılan temel hafriyatının, üst kottaki binaları heyelan tehlikesiyle baş başa bırakması.
- Mülkiyet (TTK Arazileri): Birçok eski yapının Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) tahsisli veya hazine arazisi üzerinde kaçak/tapusuz (gecekondu) olarak bulunması.
✅ Hangi Çözümler ve Destekler Öneriliyor?
- Tasman Haritalaması ve Yapı Yasağı: Şehrin altındaki maden haritalarının güncellenerek riskli bölgelerin kesinlikle yapılaşmaya kapatılıp tahliye edilmesi.
- Çelik Konsol ve Yüzer Temeller: Tasman riski düşük olan ama yamaçta kalan yerlerde, zemin otursa bile binanın bütünlüğünü koruyan esnek çelik konstrüksiyon veya süper-rijit radye temel kullanılması.
- Enkaz Bedeli ile TOKİ Borçlandırması: Tapusu olmayan ancak binası riskli olan TTK arazisindeki hak sahiplerine, evlerinin fiziki bedeli ödenerek rezerv alanlardan konut sağlanması.
Sıkça Sorulan Sorular
Zonguldak'ta evimizin altından maden galerisi geçiyor (tasman var). Kentsel dönüşümle evimi yıkıp yerine daha sağlam betonarme yapabilir miyim?
Belediye ve Çevre Şehircilik Müdürlüğü'nün güncel zemin ve maden haritalarına (Tasman haritası) göre arsanız 'Riskli/Yapılaşmaya Uygun Olmayan Alan' içinde kalıyorsa, buraya ne kadar sağlam olursa olsun yeni bina ruhsatı verilmez. Zira çöken şey bina değil, binanın oturduğu toprağın ta kendisidir. Bu durumda arsanız kamulaştırılır ve devlet sizi güvenli rezerv bölgelere (TOKİ) transfer eder.
Yamaçtaki binamı yıkacağım, üstteki bina sahibi 'benim evim kayar, istinat duvarı yap' diyerek mahkemeye verdi. Sorumluluk kimde?
Sorumluluk tamamen yıkım/hafriyat yapan tarafta (sizde ve anlaştığınız müteahhittedir). Zonguldak gibi eğimli topoğrafyalarda yıkım ve temel kazısı ruhsatı alınırken zorunlu bir 'İksa Projesi (Zemin Tutucu Duvar)' hazırlanır. Üstteki binanın veya yolun güvenliğini sağlamadan bir kepçe dahi vuramazsınız. Meydana gelecek en ufak kaymada, üst binanın tüm zararını müteahhit firmanız veya arsa sahibi olarak siz ödemek zorunda kalırsınız.
Zonguldak Merkez için Mimari Danışman Desteği
Bölgenizdeki zemin riskleri ve kentsel dönüşüm sürecini uzman ekibimizle değerlendirin. İlk görüşme ücretsizdir.